Nieszczelność układu wydechowego jest pojęciem niezwykle szerokim, ponieważ już samo określenie „układ” wskazuje na zespół elementów, z których każdy może być uszkodzony. To dość cenna uwaga dla laików, dla których wydech zaczyna się i kończy na bliżej nieokreślonej rurze znajdującej się gdzieś pod podwoziem. Z czego składa się układ wydechowy? Jakie są najczęstsze przyczyny awarii wydechu? Czy nieszczelny układ wydechowy ma wpływ na pracę silnika? Sprawdzamy.

• Układ wydechowy – co to?
• Z czego składa się układ wydechowy?
• Jakie są najczęstsze objawy uszkodzenia/ rozszczelnienia układu wydechowego?
• Kompletne układy wydechowe – najszybciej, najtaniej i najprościej.

Układ wydechowy – co to jest?

Zadaniem sprawnego układu wydechowego jest zapewnienie warunków sprzyjających optymalnej pracy silnika, zmniejszenie szkodliwości spalin, obniżenie poziom hałasu oraz skuteczne odprowadzenie spalin na zewnątrz układu.

Ciągła presja czynników decyzyjnych na poprawę jakości powietrza (i słusznie) sprawia, że współczesne układy wydechowe w niczym nie przypominają już leciwych rurek z lat osiemdziesiątych ubiegłego wieku, a mimo to odznaczają się wyjątkową trwałością w stosunku do innych elementów konstrukcyjnych pojazdów.

Obecnie mamy do czynienia wręcz z niewielkimi kombinatami, w których każdy element ma do spełnienia istotną funkcję.

Podzespoły układów wydechowych:

• Katalizatory;
• Sondy (czujniki tlenu, temperatury, sadzy); 
• Filtry cząstek stałych;
• Wtryskiwacze preparatów redukujących szkodliwe związki,
• Przepustnice wydechu. 

Żeby sprawę jeszcze bardziej skomplikować, dodajmy, że z wydechem mogą współpracować: układ doładowania, układ recyrkulacji spalin i wiele innych.

W efekcie kierowca otrzymuje kombinację urządzeń, w której każda część może wywołać niesprawność całego układu.

Układ wydechowy – budowa 

Spróbujmy przybliżyć czytelnikom znaczenie poszczególnych elementów w układzie wydechowym. Oczywiście, uczynimy to w sposób jak najbardziej uproszczony.

Kolektor wydechowy 

Przymocowany do silnika stanowi początek drogi spalin w układzie wydechowym. Liczba rozgałęzień odpowiada liczbie cylindrów. Dalej kolektor łączy się z kolejnym podzespołem układu wydechowego bądź z turbosprężarką. W niektórych przypadka spaliny kierowane są do zaworu EGR.

Kolektor wydechowy jest pierwszym miejscem, w który może być zamontowana sonda lambda lub czujnik temperatury.

Katalizator 

Inne określenia, z którymi można się zetknąć to: konwerter katalityczny lub reaktor.

Katalizator redukuje szkodliwe związki toksyczne znajdujące się w spalinach. Dzieje się tak na skutek reakcji chemicznej (kataliza), w którą wchodzą metale szlachetne pokrywające wewnętrzne komórki wkładu katalizatora.

Filtr cząstek stałych FAP / DPF/ GPF 

Stale podnoszone normy emisji spalin wymuszają na producentach pojazdów rozbudowanie układów spalinowych o filtry cząstek stałych DPF/FAP (od Euro 4) oraz układy selektywnej redukcji katalitycznej SCR (od Euro 6). Okazuje się, że same katalizatory to za mało, zwłaszcza w kontekście silników wysokoprężnych.

Maleńkie drobinki sadzy (cząstki stałe) są niezwykle trujące. Bez trudu dostają się do płuc, a następnie do krwi człowieka wywołując poważne schorzenia.

Katalizator SCR 

Za filtrem cząstek stałych zamontowany jest katalizator SCR. Urządzenie redukuje szkodliwe tlenki azotu. W szczelnej obudowie przypominającej puszkę znajduje się wtryskiwacz płynu DEF (Diesel Exhaust Fluid) /Adbue (roztworu mocznika). Rozpylenie preparatu i wymieszanie ze spalinami wywołuje reakcję chemiczną redukującą szkodliwe substancje.

Sondy i czujniki 

Są niezwykle ważne w układach wydechowych. Pozyskując i przekazując informacje o składzie gazów wylotowych, temperaturze i ciśnieniu pośrednio współuczestniczą w zarządzaniu procesami poprawiającymi parametry pracy jednostki napędowej.

Tłumiki 

Ograniczają poziom hałasu, który powoduje ciśnienie spalin przemieszczających się w układzie wydechowym. Mimo pozornie prostej konstrukcji w sprzedaży dostępne są różne rodzaje tłumików.

Wymieńmy kilka najpopularniejszych:

• Tłumik absorpcyjny;
• Tłumik refleksyjny;
• Tłumik interferencyjny;
• Tłumik kombinowany.

Miłośnicy sportowego stylu jazdy powinni zwrócić uwagę na tłumiki sportowe charakteryzujące się zmniejszoną wagą oraz zwiększoną średnicą rury w stosunku do tłumików seryjnych.

Nieszczelność układu wydechowego — objawy 

Jak widać z powyższego zestawienia, w układzie wydechowym ma się co zepsuć, tym bardziej że problemem okazują się nie tylko czynniki mechaniczne. Równie istotny jest wpływ środowiska powodujący np. powstawanie ognisk korozji.

Objawy uszkodzenia/ rozszczelnienia układu wydechowego:

• Intensywny, metaliczny dźwięk potęgujący wrażenie zwiększenia obrotów silnika;
• Nierówne obroty na biegu jałowym oraz odczuwalne obniżenie mocy silnika;
• Przy wysokich obrotach daje się słyszeć niepokojący świst;
• Wzrost poziomu spalania dochodzący nawet do 100% przy jednoczesnym znacznym spadku mocy. 

W każdym z wymienionych przypadków wymagana jest natychmiastowa ingerencja mechanika. Warto przy tym skorzystać z nowych kompletnych układów wydechowych, których montaż z pewnością będzie tańszy, aniżeli naprawa poszczególnych podzespołów.

Można się o tym przekonać, korzystając z formularza kontaktowego, za pośrednictwem którego szybko i sprawnie kierowca dobierze układ wydechowy dostosowany do marki i modelu auta. Opisz swój problem już dziś, resztą zajmą się specjaliści.